Treoir maidir le hIntleacht Shaorga i Scoileanna (An Roinn Oideachais agus Óige, 2025)
Am léitheoireachta measta: 4 minutes
Arna heisiúint i mí Dheireadh Fómhair 2025, is é cuspóir an doiciméid An Treoir maidir le IS i Scoileanna tacú le ceannairí scoile agus le múinteoirí chun tuiscint agus eolas a fhorbairt ar shaincheisteanna ábhartha maidir le húsáid IS sa teagasc agus san fhoghlaim agus i gceannaireacht na scoile.
Admhaítear sa treoir na buntáistí féideartha a bhaineann le IS i scoileanna, agus dúshláin chomhlíonta agus eiticiúla á n-aithint. Ceanglaíonn sé úsáid IS leis na rialacháin atá leagtha amach i nGníomh an Aontais um Intleacht Shaorga chomh maith le Treoirlínte Eiticiúla an Aontais (nuashonraithe in 2026) ina leagtar amach an gá do scoileanna cur chuige eiticiúil a ghlacadh maidir le IS a ghlacadh.
Go sonrach, leagtar amach seacht gceanglas thábhachtacha ann, arna n-oiriúnú ó na Treoirlínte maidir le hÚsáid Fhreagrach IS sa tSeirbhís Phoiblí:
1. Gníomhú agus Maoirseacht Dhaonna
Níor cheart IS a chur in ionad cinnteoireacht dhaonna choíche. Tá múinteoirí agus ceannairí scoile i gcroílár na cinnteoireachta oideachais (duine i mbun idirghabhála) agus ba chóir dóibh ábhar IS-ghinte a athbhreithniú, a fhíorú agus a oiriúnú i gcónaí.
2. Láidreacht agus sábháilteacht theicniúil
Ba cheart uirlisí IS a roghnaíonn scoileanna a sheiceáil lena n-iontaofacht agus lena sábháilteacht a chinntiú. Ba cheart cloí le srianta aoise i ngach cás agus ba cheart do scoileanna maoirseacht a dhéanamh ar úsáid uirlisí den sórt sin i gcomhthéacs oideachais.
3. Príobháideacht agus rialachas sonraí
Ní mór sonraí pearsanta a chosaint i gcónaí. Ba chóir do scoileanna a chinntiú go gcloíonn uirlisí IS le RGCS agus AUP na scoile. Ní chóir do scoileanna faisnéis phearsanta nó íogair a iontráil i gcórais IS.
4. Trédhearcacht
Tá sé tábhachtach go mbeadh úsáideoirí IS trédhearcach faoina úsáid agus ba chóir go mbeidís ábalta a mhíniú conas a chuir an IS le cinntí nó le hábhar.
5. Éagsúlacht, neamh-idirdhealú agus cothroime
Ba chóir go dtacódh IS le gach foghlaimeoir ar bhealach cothrom cuimsitheach. Is féidir le IS claontacht a léiriú agus ní mór d’oideoirí aschuir IS a sheiceáil i gcónaí chun aon mhíbhuntáiste neamhbheartaithe do scoláirí a sheachaint.
6. Folláine na sochaí agus an chomhshaoil
Ba cheart go gcuideodh úsáid IS le folláine na scoláirí, chomh maith le cuimsiú agus inbhuanaitheacht. Ní mór a thionchair shóisialta agus chomhshaoil níos leithne a bhreithniú.
7. Cuntasacht
Ní mór do scoileanna a chinntiú go n-ionchorprófar IS i mbeartais ábhartha agus go bhfuil soiléireacht ann maidir le conas a úsáidtear IS. Ba cheart monatóireacht leanúnach a dhéanamh ar úsáid IS agus aghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna má thagann siad chun cinn.
Sa Treoir seo, scrúdaítear úsáidí reatha IS san oideachas freisin.
Tá achoimre déanta orthu sin ar ár leathanaigh ghréasáin thiomnaithe do bhunscoileanna agus d’iar-bhunscoileanna:
Cur Chuige 4P
Moltar sa Treoir an Cur Chuige 4P maidir le cur chun feidhme IS i scoil a phleanáil.
- Cuspóir: Cuspóir soiléir maidir le húsáid IS a bhunú.
- Pleanáil: A chinntiú go bhfuil úsáid IS ag teacht le pleananna scoile atá ann cheana, amhail an plean foghlama digití agus an plean feabhsaithe scoile.
- Beartais: Athbhreithniú a dhéanamh ar bheartais atá ann cheana lena chinntiú go gcuirfear IS chun feidhme go freagrach agus go héifeachtach.
- Cleachtadh: An méid a bhítear ag súil leis a shocrú maidir le húsáid phraiticiúil IS chun an fhoghlaim a bharrfheabhsú agus ailíniú leis an gcuraclam á chinntiú, folláine na scoláirí á cosaint agus ról lárnach an mhúinteora á choinneáil.
Faigh rochtain ar an Doiciméad Treorach
Léigh an Treoir maidir le hIntleacht Shaorga i Scoileanna de chuid na Roinne Oideachais agus Óige.
Tabhair faoi deara nach gcuimsítear sa Treoir rialacha agus nósanna imeachta maidir le hobair chúrsa le haghaidh measúnaithe a chríochnú. Leagann Coimisiún na Scrúduithe Stáit (SEC) amach a chur chuige maidir le húsáid IS in obair chúrsa ina ndoiciméad Rialacha agus Nósanna Imeachta maidir le hObair Chúrsa.
